Wpisy oznaczone tagiem piechowski

75. rocznica ucieczki Kazimierza Piechowskiego

W 75. rocznicę słynnej ucieczki z KL Auschwitz odbyło się w dniu 20 czerwca 2017 roku spotkanie z jej uczestnikiem w Centrum Kultury i Sztuki w Tczewie, zatytułowane „Wolność jest moim domem. Spotkanie z Kazimierzem Piechowskim”.  Zapraszam do obejrzenia relacji z tego spotkania.

Najsłynniejszy uciekinier z KL Auschwitz, który mieszka w Gdańsku i w tym roku ukończy 98 lat, swoje dramatyczne przeżycia i brawurową ucieczkę z KL Auschwitz opisał w książce „Byłem numerem… świadectwa z Auschwitz”. Później wspomnienia te zostały opublikowane przez Państwowe Muzeum Auschwitz-Birkenau w języku niemieckim, „Ich war eine Nummer… Geschichten aus Auschwitz”.

Powstał także filmu dokumentalny o Kazimierzu Piechowskim, zatytułowany „Uciekinier” w reżyserii Marka Pawłowskiego. Film ten dotychczas zdobył kilkanaście nagród krajowych i zagranicznych,  zakupiły go m.in. Włochy, Finlandia, Brazylia i Nigeria.

Kazimierz Piechowski od najmłodszych lat związany był z Tczewem, gdzie przed wojną działał w Związku Harcerstwa Polskiego. Jesienią 1939 roku próbował przedostać się na Węgry, aby stamtąd dotrzeć do Francji, gdzie gen. Władysław Sikorski tworzył Wojsko Polskie. Na granicy schwytał go patrol niemiecki. Został osadzony w więzieniu w Wiśniczu Nowym, skąd 20 czerwca 1940 roku przewieziono go do KL Auschwitz, gdzie otrzymał numer 918. Zobacz: film „Uciekinier”

Kazimierz Piechowski, zdjęcie wykonane przez obozowe gestapo

Kazimierz Piechowski, zdjęcie wykonane przez obozowe gestapo

Dokładnie dwa lata później, 20 czerwca 1942 roku, zdecydował się na ucieczkę z obozu wraz z trzema innymi więźniami. Włamali się do magazynu mundurowego, wykradli samochód esesmański i wyjechali nim z terenu obozowego, porzucając go dopiero w okolicach Makowa Podhalańskiego. Realizacje śmiałego pomysłu ułatwiło Piechowskiemu niezwykłe opanowanie i biegła znajomość języka niemieckiego, wyniesiona z domu rodzinnego.

Po ucieczce wstąpił do Armii Krajowej, w szeregach której walczył do końca wojny. Po powrocie na Pomorze podjął pracę, ale ktoś doniósł Urzędowi Bezpieczeństwa o jego akowskiej przeszłości. Został skazany na dziesięć lat więzienia, z czego odsiedział siedem.

Po czterdziestu latach od swojej ucieczki, namówiony przez żonę, po raz pierwszy przyjechał do  Muzeum Auschwitz-Birkenau w 1982 roku. Na widok Ściany Straceń, kiedy powróciły w jego pamięci straszne wspomnienia, jak wynosił spod niej ciała rozstrzelanych współwięźniów – stracił przytomność.

Następny raz odwiedził Muzeum dopiero dwadzieścia lat później, namówiony tym razem do przyjazdu przez mieszkającego w Gdańsku, nieżyjącego już dzisiaj Jana Foltyna, który pochodził z Oświęcimia.

Piechowski napisał jeszcze jedną książkę, zatytułowaną „My i Niemcy”, wydaną ze słowem wstępnym prof. Henryka Ćwięka, który na jej temat tak wypowiada się:

Książka napisana przez świadka tragicznych wydarzeń w Auschwitz skłania do szczególnej refleksji nad losem zamęczonych tam więźniów. Auschwitz jest nie tylko wyjątkowym miejscem pamięci, lecz także miejscem, skąd słychać apel do ludzkich sumień.

Od 2002 roku Kazimierz Piechowski bywa częstym gościem w Oświęcimiu,  gdzie Aula Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej im. rtm. Witolda Pileckiego nosi Jego imię.

Adam Cyra

Oświęcim, 20 czerwca 2017 r.

Brak komentarzy

Takiej drugiej ucieczki w KL Auschwitz nie było

Siedemdziesiąt trzy lata temu,  20 czerwca 1942 r., wykradzionym samochodem i w mundurach SS na wolność wydostali się z KL Auschwitz:  żyjący do dzisiaj  Kazimierz Piechowski (nr 918), Eugeniusz Bendera (nr 8502), Józef Lempart (3419) i Stanisław Jaster (nr 6438).

O  tragicznych losach tego ostatniego można dowiedzieć się z książki Darii Czarneckiej, „Sprawa Stanisława Gustawa Jastera ps. „Hel” w historiografii. Kreacja obrazu zdrajcy i obrona”, Warszawa 2014 oraz filmu dokumentalnego Małgorzaty Walczak i Marka Tomasza Pawłowskiego „Jaster. Tajemnica Hela”, rok produkcji 2014.

Stanisław Jaster urodził się 1 stycznia 1921 r. Mieszkał w Warszawie, gdzie tuż przed wybuchem wojny złożył egzamin maturalny w Gimnazjum im. Tadeusza Czackiego w Warszawie.

W czasie okupacji hitlerowskiej Jasterowie ukrywali w swoim mieszkaniu broń, stanowiącą pozostałość po kampanii wrześniowej. O aresztowaniu Stanisława  Jastera zadecydował przypadek. Został on schwytany podczas łapanki 19 września 1940 r. Znalazł się w więzieniu na Pawiaku, a 23 listopada 1940 r.  został przywieziony do KL Auschwitz.

W dniu 20 czerwca 1942 r. Jaster zbiegł z obozu wraz z trzema wspomnianymi  więźniami. Kiedy dotarł do Warszawy, w swoim rodzinnym domu nikogo już nie zastał, bowiem kilka dni później,  po stwierdzeniu ucieczki, gestapo aresztowało jego rodziców.

Ojciec zginął w KL Auschwitz 3 grudnia 1942 r. Matka początkowo więziona była na Majdanku, później została przewieziona do KL Auschwitz II-Birkenau, gdzie zmarła 26 lipca 1943 r.

Stanisław Jaster  po swej ucieczce z obozu oświęcimskiego skontaktował się z podziemną organizacją. Stał się żołnierzem Armii Krajowej i członkiem oddziału „Osa-Kosa 30”, który był wydzielonym oddziałem w strukturach Kierownictwa Dywersji AK.  Przekazał Komendzie Głównej AK raport od rotmistrza Witolda Pileckiego o sytuacji w KL Auschwitz-Birkenau.

Uczestniczył w wielu akcjach bojowych. Walczył między innymi pod Celestynowem 20 maja 1943 r. – w czasie udanej akcji żołnierzy batalionu „Zośka”. Dokonano wówczas odbicia więźniów politycznych przewożonych z Majdanka do Oświęcimia. Wyróżnił się w tej akcji szczególna odwagą i opanowaniem.

W 1943 r. po przeprowadzonych przez gestapo aresztowaniach  Stanisława Jastera zaczęto podejrzewać o zdradę. W nie wyjaśnionych do dzisiaj okolicznościach został stracony  tegoż roku w Warszawie.

Adam Cyra

Oświęcim, dnia 19 czerwca 2015 r.

,

Brak komentarzy

Zginął z niesłusznym piętnem zdrajcy

Stanisław Gustaw Jaster urodził się 1 stycznia 1921 r. Mieszkał w Warszawie, gdzie tuż przed wybuchem wojny złożył egzamin maturalny w Gimnazjum im. Tadeusza Czackiego w Warszawie.

Klasa Maturalna Gimnazjum im. T. Czackiego w Warszawie, Stanisła Gustaw Jaster (w górnym rzędzie, najwyższy)

Klasa maturalna Gimnazjum im. Tadeusza Czackiego w Warszawie 1939 r., Stanisła Gustaw Jaster (w górnym rzędzie, najwyższy)

W czasie okupacji hitlerowskiej Jasterowie ukrywali w swoim mieszkaniu broń, stanowiącą pozostałość po kampanii wrześniowej. O aresztowaniu Stanisława Gustawa Jastera zadecydował przypadek. Został on schwytany podczas łapanki 19 września 1940 r. Znalazł się w więzieniu na Pawiaku, a 23 listopada 1940 r.  został przywieziony do KL Auschwitz, gdzie otrzymał numer 6438.

Stanisław Gustaw Jaster, zdjęcie wykonane przez obozowe gestapo

Stanisław Gustaw Jaster, zdjęcie wykonane przez obozowe gestapo

W dniu 20 czerwca 1942 r. Jaster zbiegł z obozu wraz z trzema innymi więźniami: Kazimierzem Piechowskim (nr 918), Eugeniuszem Benderą (nr 8502) i Józefem Lempartem (nr 3419). Wszyscy byli przebrani w mundury niemieckie i uciekali z bronią oraz granatami, wykradzionym samochodem SS – Steyer Puch 220.

Kiedy dotarł do Warszawy, w swoim rodzinnym domu nikogo już nie zastał, bowiem kilka dni później,  po stwierdzeniu ucieczki, gestapo aresztowało jego rodziców.

Stanisław Jaster (ojciec) - obozowy akt zgonu

Stanisław Jaster (ojciec) - obozowy akt zgonu

Ojciec zginął w KL Auschwitz 3 grudnia 1942 r. Matka początkowo więziona była na Majdanku, później została przewieziona do KL Auschwitz II-Birkenau, gdzie zmarła 26 lipca 1943 r.

Eugenia Jaster (matka) - obozowy akt zgonu

Eugenia Jaster (matka) - obozowy akt zgonu

Jaster – syn po swej ucieczce z obozu oświęcimskiego skontaktował się z podziemną organizacją. Stał się żołnierzem Armii Krajowej i członkiem oddziału „Osa-Kosa 30”, który był wydzielonym oddziałem w strukturach Kierownictwa Dywersji AK.  Przekazał Komendzie Głównej AK raport od rotmistrza Witolda Pileckiego o sytuacji w KL Auschwitz-Birkenau.

Uczestniczył w wielu akcjach bojowych. Walczył między innymi pod Celestynowem 20 maja 1943 r. – w czasie udanej akcji żołnierzy batalionu „Zośka”. Dokonano wówczas odbicia więźniów politycznych przewożonych z Majdanka do Oświęcimia. Wyróżnił się w tej akcji szczególna odwagą i opanowaniem.

Po przeprowadzonych przez gestapo aresztowaniach Jastera podejrzewano o zdradę. W niewyjaśnionych do dzisiaj okolicznościach stracono go latem 1943 r.

Niewinność Jastera została dopiero dowiedziona po wojnie. Jerzy Romaszkan, jego kuzyn, napisał: „Nigdy nie uwierzymy w żadne zarzuty hańbiące imię dobrego człowieka i Polaka. Ten chłopiec zginął mając zaledwie 22 lata, do żadnych podłych czynów nie był zdolny”.

Kazimierz Piechowski, b. więzień Kl Auschwitz, 92 lata

Kazimierz Piechowski, były więzień KL Auschwitz, 92 lata

Współpracowałem z reżyserem Markiem Tomaszem Pawłowskim przy jego filmie dokumentalnym „Uciekinier”, w którym żyjący do dzisiaj Kazimierz Piechowski opowiada o ich sensacyjnej ucieczce z KL Auschwitz.

Powstał film dokumentalny o niezwykłych losach Stanisława Gustawa Jastera, który po dramatycznych przeżyciach w wyniku tragicznej pomyłki został stracony latem 1943 r. najprawdopodobniej przez kontrwywiad AK w Warszawie.

Na ten temat istnieje już dość pokaźna literatura historyczna, ale dotychczas nikt tych zdarzeń nie przedstawił w wersji filmowej. Jest to tym bardziej sprawa zasługująca na uwagę, że Stanisław Gustaw Jaster został stracony jako rzekomy zdrajca i konfident gestapo, będąc w rzeczywistości bohaterem obozowej konspiracji wojskowej w KL Auschwitz i zasłużonym żołnierzem Polskiego Państwa Podziemnego. Dramaturgii tym wydarzeniom dodaje fakt, że w odwet za jego ucieczkę z KL Auschwitz zostali aresztowani i zginęli  jego rodzice, a później w obozie Leitmeritz także jego jedyny brat Andrzej. Nikt z najbliższych członków tej rodziny nie przeżył okupacji hitlerowskiej.

Marek Tomasz Pawłowski, reżyser filmowy

Marek Tomasz Pawłowski, reżyser filmowy

Reżyser Marek Tomasz Pawłowski, reprezentujący firmę „Zoyda Art Production”, powyższy wątek jedynie zasygnalizował w swoim poprzednim filmie „Uciekinier”,  który otrzymał – na co warto zwrócić uwagę – trzynaście nagród krajowych i zagranicznych.

Obecnie udało mu się zrealizować kolejny film dokumentalny, zatytułowany „Jaster”, w którym przedstwia tragiczne losy Stanisława Gustawa Jastera.  Nad jego realizacją pracował kilka lat mając.  Film wzbudza duże zainteresowanie widzów.

Adam Cyra
Oświęcim, 31 marca 2012 r.
Zobacz:   Zapomniany legionista mjr Stanisław Jaster
„Uciekinier” (Kazimierz Piechowski)

, ,

5 komentarzy

„Uciekinier” zdobywa nagrody

„Uciekinier”, dokumentalny film Marka Tomasza Pawłowskiego zrealizowany w 2006 r., który obrazuje niezwykłe losy Kazimierza Piechowskiego, mieszkającego obecnie w Gdańsku – jedynego żyjącego uczestnika najsłynniejszej oraz najbardziej brawurowej ucieczki z KL Auschwitz, zdobywa kolejne nagrody i jest coraz bardziej znany w świecie.

Czytaj reszte tego wpisu »

, , , , , ,

Brak komentarzy

Film ”Uciekinier”

W ubiegłym roku skromna premiera dokumentalnego filmu „Uciekinier” w sali kinowej Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau w Oświęcimiu nie wzbudziła większego zainteresowania. Obecnie „Uciekinier”, dokumentalny film Marka Tomasza Pawłowskiego, pokazujący niezwykłe losy Kazimierza Piechowskiego – jedynego żyjącego uczestnika najsłynniejszej i najbardziej brawurowej ucieczki z KL Auschwitz, jest coraz bardziej znany w świecie.

Czytaj reszte tego wpisu »

, , ,

Brak komentarzy