Archiwum dla kategorii Cichociemni

Spadochron, colt i KL Auschwitz

Ostatni żyjący cichociemny, kpt. Aleksander Tarnawski, ma 96 lat.

Ostatni żyjący cichociemny, kpt. Aleksander Tarnawski, ma 96 lat.

Zobacz filmy:

Cichociemni. Historia bez cenzury

My Cichociemni

Ostatni Cichociemny

W latach 1941-1944 do okupowanej Polski wysłano trzystu szesnastu cichociemnych – skoczków spadochronowych AK. Pierwszy lot ze zrzutami do okupowanego Kraju odbył się, siedemdziesiąt sześć lat temu, w nocy z 15 na 16 lutego 1941 roku. Losy siedmiu cichociemnych są nierozłącznie związane z tragiczną historią KL Auschwitz.

Zamów: Ostatni. Historia cichociemnego Aleksandra Tarnawskiego pseudonim Upłaz

Ppor. Stefan Jasieński ps. „Urban”, którego życiorys obszernie przedstawiłem w książce „Spadochroniarz Urban”, Oświęcim 2005, w obozie zginął  w niewyjaśnionych  okolicznościach na początku stycznia 1945 roku, kiedy wolność była już tak blisko.

Pozostała szóstka cichociemnych (Janusz Jarosz, Wincenty Michalczewski, Kazimierz Smolski, Jerzy Sokołowski, Tadeusz Stocki i Tadeusz Śmigielski) przeżyła gehennę zarówno tego obozu, jak również i innych, położonych w głębi Rzeszy, do których esesmani ewakuowali ich z KL Auschwitz przed oswobodzeniem obozu przez żołnierzy Armii Czerwonej w dniu 27 stycznia 1945 r. Z tej szóstki odszedł na wieczną wartę trzydzieści siedem lat temu mjr Jerzy Sokołowski, pseudonim „Mira”, którego życiorys jest niezwykle dramatyczny i mógłby posłużyć do zrealizowania sensacyjnego filmu.

Jerzy Władysław Sokołowski

Jerzy Władysław Sokołowski

Jerzy Władysław Sokołowski, syn Janusza i Marii z Jurskich, urodził się 12 października 1910 r. w Naukat na terenie Turkiestanu, gdzie w bezdrożach azjatyckich stepów jego ojciec pracował jako inżynier przy budowie linii kolejowej. Mały Jurek o odległej ojczyźnie podzielonej między zaborców słyszał tylko z opowiadań rodziców, którzy na wieść o odzyskaniu wyśnionej niepodległości podjęli decyzję wyjazdu do Polski, co nie było jednak łatwe do wykonania, ponieważ na wielu obszarach Rosji Sowieckiej trwały jeszcze walki. Kilkunastoletni chłopiec podczas tej powrotnej wędrówki trwającej dwa lata, zdążył zaznać twardego dzieciństwa.

Za kilka lat miała się rozpocząć dla niego równie twarda żołnierska służba, do której przygotowywał się najpierw w latach 1929-1933 w Korpusie Kadetów we Lwowie, a następnie w Szkole Podchorążych Kawalerii w Grudziądzu, gdzie otrzymał promocję na podporucznika 15 października 1935 r.

Jako oficer zawodowy służył w 14. Pułku Ułanów Jazłowieckich we Lwowie, awansując 19 marca 1939 r. do stopnia porucznika. W szeregach tego pułku, dowodząc plutonem, uczestniczył w nierównych zmaganiach z hitlerowcami w wojnie obronnej Polski. Następnie szlakiem tysięcy ochotników-zapaleńców, zwanych przez Niemców ironicznie „turystami gen. Sikorskiego”, dotarł do Francji, gdzie już w styczniu 1940 r. był żołnierzem 10. Brygady Kawalerii Pancernej. W obronie tego kraju kontynuował walkę z Niemcami wiosną 1940 r.

Po klęsce Francji ewakuował się do Anglii, aby na Wyspach Brytyjskich ponownie znaleźć się w 10. Brygadzie Kawalerii Pancernej i zostać spadochroniarzem, po wstąpieniu 19 sierpnia 1941 r. do 1. Samodzielnej Brygady Spadochronowej. Stąd został powołany na kurs szkoleniowy cichociemnych. W ten sposób rozpoczął szczególnie niebezpieczną służbę, do której zgłosił się ochotniczo, chcąc jak najkrótszą drogą powrócić do okupowanego Kraju. Cel jego działania określały dwa słowa: „Tobie, Ojczyzno!”, które były wyryte na wewnętrznej stronie Znaku Spadochronowego, ustanowionego rozkazem gen. Władysława Sikorskiego w czerwcu 1941 r.

Czytaj reszte tego wpisu »

Brak komentarzy

„Cichociemni 2014″

W dniu 9 kwietnia 2014 r. w Powiatowym Zespole Nr 3 Szkół Technicznych i Ogólnokształcących im. por. Stefana Jasieńskiego w Oświęcimiu został przeprowadzony IV Powiatowy Konkurs Historyczno-Sportowo-Obronny „Cichociemni 2014″. Podobnie jak w poprzednich edycjach tego konkursu, tym razem również jego pomysłodawcami i organizatorami byli: Adam Kurzyński – nauczyciel historii i Paweł Zieliński – nauczyciel wychowania fizycznego. Konkurs odbył się pod patronatem Starostwa Powiatowego i Ligi Obrony Kraju w Oświęcimiu.

← Zaproszonych gości i młodzież uczestniczącą w konkursie przywitała Grażyna Gawłowska, dyrektor Powiatowego Zespołu Nr 3 Szkół Technicznych i Ogólnokształcących im. por. Stefana Jasieńskiego w Oświęcimiu.

Uczestnikami konkursu byli uczniowie gimnazjów z powiatu oświęcimskiego. Młodzież biorąca udział w konkursie rozwiązywała test historyczny, oparty na wiadomościach uzyskanych z książki Adama Cyry, zatytułowanej „Spadochroniarz „Urban”.

Przedstawione są w niej losy cichociemnego, por. Stefana Jasieńskiego, działającego w drugiej połowie 1944 r. pod Oświęcimiem. Jego zadaniem było rozpoznanie środków ogniowych i liczebności załogi SS w KL Auschwitz, co miało służyć jako podstawa do opracowania planu uwolnienia więźniów tego obozu. Por. Stefan Jasieński, ciężko ranny w Malcu w nocy z 28 na 29 września tegoż roku, został schwytany przez żandarmów niemieckich i przewieziony do KL Auschwitz, gdzie zginął w niewyjaśnionych okolicznościach w pierwszych dniach stycznia 1945 r.

Prof. Paweł Zieliński (z lewej), dyrektor Grażyna Gawłowska i prof. Adam Kurzyński

Prof. Paweł Zieliński (z lewej), dyrektor Grażyna Gawłowska i prof. Adam Kurzyński

Gośćmi specjalnymi konkursu byli: Adam Cyra – starszy kustosz Muzeum Auschwitz-Birkenau i Marek Księżarczyk – prezes oświęcimskiego Oddziału Towarzystwa Opieki nad Oświęcimiem oraz Zbigniew Szczerbowski – prezes Ligi Obrony Kraju w Oświęcimiu.

Czytaj reszte tego wpisu »

Brak komentarzy